Van microbioom tot slimme spiegels: 8 innovaties op de 25e CFP Innovatiedag (zaal Atelier)

Tijdens de 25e CFP Innovatiedag presenteerden 16 innovators hun oplossingen voor de gebouwde omgeving. Verdeeld over twee zalen – Atelier en Boardroom – pitchten zij hun ideeën aan een publiek van vastgoedprofessionals, ondernemers, investeerders en beleidsmakers.

In dit artikel nemen we je mee naar zaal Atelier, waar acht pitchers hun innovaties deelden. Van energie en circulariteit tot gezondheid en klimaatrisico’s: dit zijn de ideeën die hier het podium pakten.

Benieuwd wat er in de andere zaal gebeurde? Lees hier het verslag van zaal Boardroom.

Energiezuinig wonen en werken

1.    SAEVER – Ole Kramer

Slimme veranderingen in en aan gebouwen om ze toekomstbestendiger te maken. Daar wordt hard aan gewerkt. Zo ook door SAEVER. Ole liet het publiek ontdekken hoe de corona pandemie uit 2020 vandaag de dag nog voor energieverspilling zorgt. In veel gebouwen staat de ventilatie namelijk nog 24/7 op stand maximaal, zonder dat men daar weet van heeft. Het is een van de redenen waardoor er in elk gebouw zo’n 20 tot 30% energie verdwijnt. Ole: “Het probleem zit niet in slechte installaties, maar in de aansturing daarvan. Daarom hebben wij EnergyPilot ontwikkeld.”

Het systeem onderscheidt zich door constante digitale sturing en optimalisatie. Waar andere digital twin systemen na een eenmalige analyse de systemen optimaliseren, stuurt SAEVER 24/7 proactief op basis van gebruiksdata en bijvoorbeeld weersverwachtingen. Ole durft het aan: “Ieder gebouw kan minimaal 10% besparen.” Dat is een lekker steuntje in de rug als je stuurt op Paris Proof.

2.    DIRECT – Lisanne Einhaus

De innovatieve oplossing van DIRECT vinden we in hernieuwbare energie. Vanuit de Universiteit Twente ontwikkelt Lisanne slimme spiegels die zonlicht weerkaatsen op zonnepanelen. Dat kan de winteropbrengst met maar liefst 60% verhogen. Klinkt zo ontzettend logisch dat je je afvraagt waarom dit nog niet bestaat. Maar zo simpel is het niet.

Lisanne: “De spiegels van DIRECT bestaan uit verschillende lagen. Ze zijn zo gemaakt dat ze licht uit alle hoeken opvangen en dit vervolgens altijd naar de zonnepanelen sturen. Met name met de laagstaande zon in de winter levert dit gigantische winst op voor bestaande en nieuwe installaties.”

DIRECT werkt dit jaar aan grootschalige prototypes en pilots en wil in 2027 de markt op gaan. Met de afschaffing van de salderingsregeling, de behoefte aan energieonafhankelijkheid en druk op kritieke materialen en toeleveringsketens komt dat als geroepen.

3.    Inventum Technologies – Jorn van Strien

Ook bij de gastheer van de middag Inventum Technologies zitten ze niet stil en innoveren ze rondom hernieuwbare energie. Hier is innovatie geen abstractie maar dagelijkse praktijk. Dat proefden alle bezoekers al toen ze het gebouw binnenstapten.

Jorn vertelt hoe Inventum al sinds 1989 warmtepompen innoveert. Zo ontwikkelden ze de warmtepomp met ventilatielucht, die geen last heeft van fluctuerende buitenlucht temperaturen maar werkt met de 21 graden lucht in huis. Deze efficiënte warmtepomp haalt een hoog rendement. Maar omdat er grenzen zitten aan de mate van ventilatie in een pand als je comfort wilt behouden, ontwikkelde Inventum haar 8e generatie warmtepomp.

“Onze nieuwste warmtepomp combineert twee luchtstromen: ventilatielucht en buitenlucht. Zo heeft de warmtepomp een stuk meer vermogen”, zo legt Jorn uit. Deze nieuwe warmtepomp kan zowel gasloos als hybride naast ieder type CV ketel ingezet worden en realiseert met gemak 3 labelsprongen. Zo onderstreepte Inventum dat het al generaties lang bouwt aan de warmte van morgen.

Van bouwkundige materialen tot afval

4.    Madaster – Martijn Oostenrijk

Materiaalwaarde onderdeel van je business case maken: Martijn liet zien hoe Madaster dit doet: “Wij verbinden materiaaldata met gebouwdata van assets en hele portefeuilles. Zo ontdek je hoe het gesteld is met de milieuprestatie en circulariteit van je vastgoed.”

Naast het maken van datagedreven keuzes omtrent circulariteit, CO2 en LCA, is de data goed inzetbaar in rapportage en certificeringsprocessen. Sta je als vastgoedeigenaar voor het vraagstuk renoveren versus slopen en nieuwbouwen, dan is het inzicht wat Madaster biedt ook erg interessant, zo concludeerde het publiek.

Martijn had nog meer te vertellen. Het Madaster Gebiedsregister levert op grotere schaal en voor meer partijen waarde op. Hier worden publieke databronnen verrijkt met projectdata van archetypen. Dat maakt relevante data zoals materiaal intensiteit, energielabel en gebruiksfunctie inzichtelijk. Ook kun je voor ieder gebouw in de regio zien wat het toekomstperspectief is: van slopen tot renoveren tot nieuwbouwen. “Zo kunnen de materialen uit een gebouw dat gesloopt of gerenoveerd gaat worden eenvoudig hergebruikt worden op de nieuwbouwlocatie twee straten verder.”

5.    PLAEX – Tyrell Pantohlet

We nemen een kijkje binnenin utiliteitsgebouwen, waar Tyrell het publiek meeneemt naar de afvalbakken. Niet het meest sexy onderwerp, wél relevanter dan je denkt in verduurzaming.  “Afval is vaak vervuild waardoor het niet goed gescheiden en gerecycled kan worden en afvalaudits kosten organisaties veel geld.”

De slimme camera’s van PLAEX bieden een oplossing. Dankzij AI technologie leveren ze realtime data over afval in een dashboard. Zo krijgen organisaties niet alleen inzicht om datagedreven beslissingen te nemen, maar kunnen ze ook de voortgang monitoren. De sensoren meten bovendien de vulgraad van iedere afvalbak. Zo wordt facilitair management efficiënter. In plaats van prijzige eenmalige audits, voorziet PLAEX in betaalbare constante monitoring. “Zo helpen wij vervuiling verminderen bij stadions, onderwijsinstellingen, kantoren en luchthavens. Onze camera’s zijn interessant voor iedere organisatie met een zero waste beleid of CSRD eisen.”

Onvoorstelbare cijfers met oplossingen die bijna te makkelijk lijken 

6.    De Groene Garage – Laurens Drogendijk

En toen liet Laurens de oren van het publiek klapperen met statistieken over bandenspanning: 65% van de auto’s rijdt met onderspanning. Een bezoekje aan de luchtpomp bij tankstations verhelpt dat verrassend genoeg lang niet altijd. 50% rijdt daar weg met te lage spanning, bijvoorbeeld omdat er geen rekening gehouden wordt met verhoogde luchtdruk bij opgewarmde banden. Dat kan niet de bedoeling zijn. Daarom ontwikkelde de Groene Garage de slimme bandenpomp van circulaire materialen. De voordelen zijn niet op één hand te tellen: brandstofbesparing, CO2-uitstoot reductie, minder bandenslijtage en dus lagere kosten voor nieuwe banden, en minder vervuiling door slijtage.

“We hebben nu 232 bandenpompen die een half miljoen keer per jaar worden gebruikt. We streven naar 2.500 pompen door heel het land. We kunnen 1 miljard euro per jaar besparen!” Locaties zoals winkelcentra, bouwmarkten, bedrijven sportclubs, openbare parkeerterreinen en gemeenten kunnen profiteren.

Wat het oplevert? Met de slimme bandenpomp realiseren bedrijven een directe kostenbesparing van hun wagenpark én de milieubesparingen mogen worden meegerekend in duurzaamheidsrapportages.

7.    Bac2Nature – Lune Walder

Ook bij de pitch van Lune vielen de monden open. Niet alleen vanwege de onverwachte kilo(!) aan micro-organismen die we in onze darmen hebben, maar des te meer door het belang van deze micro-organismen. Ze regelen de spijsvertering, het immuunsysteem en onze hormonen. Hoe diverser ons microbioom, hoe gezonder we zijn. En juist die diversiteit neemt rap af. De onderzoeken over de effecten hiervan zijn duizelingwekkend.

“Door minder contact met biodiversiteit hebben we meer chronische ziekten zoals astma, diabetes, autoimmuun ziektes, hart- en vaatziekten, kanker, depressie en dementie”, zo legt Lune uit. Zet daar de blue zones op aarde tegenover en het verschil is meteen zichtbaar: veel contact met de natuur zorgt voor een hoge microbiële diversiteit en gezonde mensen die oud worden. Een groene omgeving maakt ons direct gezonder en Bac2Nature onderzoekt en adviseert daarom hoe stedelijk ontwerp, interieur inrichting en beleidsplannen dat contact met biodiversiteit kunnen faciliteren.

Lune sluit af met een makkelijke tip waar iedereen gezondheidswinst mee kan pakken: “Wist je dat je na een halfuur wandelen in de natuur al direct meer micro-organismen in je neus en op je huid hebt?”

Klimaatrisico’s

8.    CFP Green Buildings – Bram Weggemans

Organisator CFP Green Buildings zit zelf ook niet stil. Waar in zaal Boardroom NXTBLDNG werd gepitcht door CFP oprichter Bram Adema, presenteerde product owner Bram Weggemans de nieuwe klimaatrisicomodule in de Green Buildings Tool. Door de klimaatverandering zijn klimaatrisico’s namelijk niet meer slechts een uitzondering in sommige delen van de wereld. Ieder gebouw heeft te maken met risico’s als hittestress, overstromingen, natuurbranden, grondwateroverlast en paalrot. En dat is best complex: vaak zijn er meerdere risico’s per gebouw, de omgeving heeft veel impact en data vergaren is lastig.

Bram neemt publiek mee: “We ontwikkelden daarom een module die klimaatrisico’s op adresniveau inzichtelijk maakt én hier concrete acties aan koppelt. Op basis van DGBC’s Framework for Climate Adaptive Buildings worden zowel omgevingsrisico’s als gebouwrisico’s meegenomen en kan je voor een heel portfolio de klimaatrisico’s inzichtelijk maken. ”Voor ieder gebouw worden vervolgens concrete maatregelen voorgesteld inclusief verwachte investering en complexiteit. Zo kunnen vastgoedeigenaren met vertrouwen maatregelen plannen om hun gebouwen toekomstbestendig te maken.

---

De pitches in zaal Atelier laten zien hoe breed innovatie in de gebouwde omgeving is: van technologie tot natuur en van data tot gedrag. De oplossingen zijn er. Nu is het tijd om ze toe te passen.

Benieuwd naar de andere 8 pitches? Lees ook het verslag uit zaal Boardroom.
Of lees hier alles over de CFP Innovatiedag.